Küresel Piyasalarda Yapay Zeka ve Jeopolitik Gelişmelerin Etkisi
Küresel piyasalarda yapay zeka yatırımları, jeopolitik gerilimler ve merkez bankalarının etkisi öne çıkıyor.
Küresel piyasalarda yapay zeka yatırımlarına dair güçlü sinyaller ve Nvidia’nın tarihi bilançosu, risk iştahını artırırken, ABD Merkez Bankası’nın temkinli tutumu ve jeopolitik gelişmeler fiyatlamalarda belirleyici rol oynamaya devam ediyor. Avrupa’da zayıflayan enflasyon, Avrupa Merkez Bankası’na (ECB) faiz indirimine gitme olanağı tanırken, Borsa İstanbul’da satış baskısı belirginleşti.
Dünya genelinde ülkelerin ekonomik durumlarına dair değerlendirmeler ve jeopolitik riskler devam ederken, yapay zeka ve teknolojiye dair gelen sinyaller piyasalarda etkili olmaya devam ediyor. Yapay zeka konusundaki sorgulamalar sürerken, ABD merkezli çip üreticisi Nvidia’nın beklentilerin üzerinde açıklanan bilançosu, bu alandaki talebin devam ettiğini gösterdi. Nvidia’nın gelirinin büyük kısmı veri merkezi bölümünden sağlanırken, bu durum büyük teknoloji firmalarının yapay zeka yatırımlarını artırabileceğine işaret ediyor.
Nvidia, yapay zeka alanındaki güçlü altyapı sağlayıcısı konumunu korurken, CEO Jensen Huang, işlemci talebinin önemli oranda arttığını belirtti. Huang, müşterilerinin yapay zeka endüstrisindeki devrim için yatırım yapma konusunda yarıştıklarını ifade etti. Şirket, son üç aylık dönemde gelirini yıllık bazda yüzde 73 oranında artırarak 68,1 milyar dolara ulaştırdı ve net karı da yıllık yüzde 94 artışla 42,96 milyar dolara yükseldi. Bu gelişmelerin ardından ABD Başkanı Donald Trump, teknoloji şirketlerinden yapay zeka veri merkezleri için kendi enerji kaynaklarını sağlayacaklarına dair söz aldığını belirtti ve bu yönde somut adımlar atıldığına dair haberler basında yer aldı.
Ülkedeki haber akışına göre, Amazon, Google, Meta, Microsoft, xAI, Oracle ve OpenAI gibi firmaların temsilcileri, gelecek hafta Beyaz Saray’da Trump ile bir araya gelerek enerji taahhütleri imzalayacaklar.
Diğer yandan, İran ile ABD arasındaki müzakereler de piyasalarda önemli bir gündem maddesi olmaya devam ediyor. İki ülke heyetlerinin bugün Cenevre’de yeni bir görüşme gerçekleştirmesi bekleniyor. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşme öncesinde yaptığı açıklamada, İran’ın nükleer silah üretmesine izin verilmeyeceğini vurguladı ve önceliklerinin diplomasi olduğunu, ancak müzakerelerden sonuç alınamazsa diğer seçeneklerin de masada olduğunu ifade etti.
ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları, bankanın iş gücü piyasasına dair riskleri ve enflasyon endişelerini koruduğunu gösteriyor. Para piyasalarındaki fiyatlamalarda, Fed’in haziran ayında faiz oranlarını 25 baz puan indirmesi yönündeki beklentiler zayıflarken, gevşeme tahminleri temmuz toplantısında güçlenmeye devam ediyor. Uluslararası Para Fonu (IMF), ABD’nin bu yıl ekonomik büyümesinin hızlanacağını öngörse de kamu borcundaki artışın ABD ve küresel ekonomi için büyüyen bir istikrar riski oluşturduğunu belirtti.
ABD ekonomisinin 2025’te sağlam bir performans göstereceği ifade edilirken, geçen yılın son çeyreğinde yaşanan hükümet kapanmasının ekonomik faaliyetleri olumsuz etkilediği, ancak güçlü verimlilik artışının büyümeyi desteklediği kaydedildi. Bu gelişmeler ışığında, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,05 seviyesinde dengelenirken, dolar endeksi yüzde 0,1 düşüşle 97,6’ya geriledi. Altının ons fiyatı, jeopolitik endişeler ve dolardaki zayıflama ile birlikte yüzde 0,8 artışla 5 bin 194 dolara yükseldi. Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,1 artışla 70,8 dolardan işlem görüyor.
Tüm bu gelişmelerle birlikte S&P 500 endeksi yüzde 0,81, Nasdaq endeksi yüzde 1,26 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,63 oranında yükseldi. Ancak ABD’de endeks vadeli kontratlar güne negatif bir başlangıç yaptı.
Avrupa borsalarında ise dün alıcı bir seyir gözlemlenirken, Avro Bölgesi’nde ocak ayında aylık enflasyonun negatif gelmesi, ECB’ye yönelik faiz indirim beklentilerini artırdı. Avro Bölgesi’nde yıllık enflasyon ocak ayında yüzde 1,7 olarak kaydedilirken, aralık ayına göre yüzde 0,6 düşüş gösterdi. Ocak ayındaki çekirdek enflasyon ise yıllık bazda yüzde 2,2, aylık bazda ise eksi yüzde 1,1 seviyesinde ölçüldü. Ayrıca, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Trump’ın tarife politikası ve tek taraflı siyasi adımlarıyla küresel dengeleri sarstığı bir dönemde küresel istikrar için iş birliği çağrısında bulundu.
Avrupa Birliği (AB) ve İngiltere, rekabet konularında iş birliği için yeni bir çerçeve oluşturan AB-İngiltere Rekabet İşbirliği Anlaşması’nı imzaladı. AB Komisyonu’ndan yapılan açıklamaya göre, anlaşma, her iki tarafın onay süreçlerinin tamamlanmasının ardından yürürlüğe girecek. Anlaşma kapsamında, AB ve İngiltere önemli antitröst ve birleşme soruşturmalarını birbirlerine bildirecek ve gerektiğinde aralarında koordinasyon sağlayacak. Ayrıca, anlaşma, rekabet otoritelerinin paylaşılan bilgilerin gizliliğini koruma yükümlülüğünü belirleyecek. Bu gelişmelerle birlikte Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,74, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,47, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,18 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,11 oranında yükseldi. Avrupa’da endeks vadeli kontratları güne karışık başladı.
Asya borsalarında ise karışık bir seyir gözlemlenirken, Nvidia’nın güçlü bilançosu Güney Kore’de yarı iletken ve teknoloji hisselerinde ralli yarattı. Güney Koreli yarı iletken ekipman üreticisi Hanmi Semicon’un hisseleri yüzde 30’a yakın artarken, Samsung Electronics’in hisseleri yüzde 6,1 ve SK Hynix’in hisseleri yüzde 2,7 yükseldi. Öte yandan, Japonya’da hükümetin Japonya Merkez Bankası (BoJ) para politikası kuruluna “güvercin” politikalarına yakınlığıyla bilinen iki adayı işaret etmesi, bankaya yönelik faiz artırımı beklentilerini azalttı. Bu gelişmeyle Japonya’da Nikkei 225 endeksi rekor seviyeleri test etti. Analistler, Japonya’da yarın açıklanacak Tokyo TÜFE ile sanayi üretimi verilerinin enflasyon konusunda daha fazla ipucu vereceğini belirterek, fiyat artışlarının soğuduğuna dair alınacak olası sinyallerin BoJ’a yönelik faiz artırımı beklentilerini zayıflatabileceğine dikkat çekti.
Tüm bu gelişmelerle kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,2, Güney Kore’de Kospi endeksi yüzde 2,3 yükselirken, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1 ve Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 0,5 geriledi.
Borsa İstanbul’da ise dün satış ağırlıklı bir seyir izlendi. BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,71 değer kaybederek 13.809,88 puandan kapandı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı şubat vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yatay seyretti. Dolar/TL, dünü 43,8650’den tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın hemen üzerinde 43,8770’ten işlem görüyor.
Analistler, bugün yurt içinde dış ticaret dengesi, ekonomik güven endeksi ve haftalık para ve banka istatistiklerinin, yurt dışında ise Avro Bölgesi’nde tüketici güven endeksi, ekonomik güven endeksi ve ABD’de işsizlik maaşı başvurularının takip edileceğini belirtiyor. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 13.700 ve 13.600 puanın destek, 13.900 ve 14.000 puanın ise direnç konumunda olduğunu kaydediyor.
