Tokat’ta Bilim İnsanları Kenelere Karşı Doğal Koruma Geliştiriyor

Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi’nde görevli bilim insanları, kene kaynaklı sağlık tehditlerine karşı doğal içerikli bir koruma ürünü geliştirmek için yoğun bir çalışma yürütüyorlar.

Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü bünyesindeki Hijyenlab Ar-Ge ve Ür-Ge Laboratuvarı’nda yürütülen projede, bitki özlerinden elde edilen kene kovucu spreyin etkinliğini artırmak amaçlanıyor.

Çocukların güvenle kullanabileceği şekilde tasarlanan bu ürün, kenenin insanı algılama mekanizmasını engelleyerek temas riskini azaltmayı hedefliyor.

Yaz aylarında artan kene vakaları ve buna bağlı sağlık risklerine karşı geliştirilen projede, insan sağlığına zarar vermeyen doğal bileşenler üzerinde çalışılmakta.

Laboratuvar araştırmalarında, bitki özlerinden oluşturulan özel formülün, kenelerin insanı algılama yollarını etkisiz hale getirmesi amaçlanıyor.

Akademisyenler ve öğrenciler, ürünün koruma süresini uzatmak ve daha etkili hale getirmek için yeni formülasyon çalışmaları yürütüyorlar.

Projede yer alan TOGÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü Organik Kimya Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yakup Budak, çalışmanın temel amacının kenenin insana ulaşmasını engellemek olduğunu belirtti.

Kenelerin insanı nefes, vücut ısısı ve koku gibi unsurlar aracılığıyla algıladığını ifade eden Budak, geliştirilen doğal formülle kenenin koku alma duyusunun etkilenmesini hedeflediklerini açıkladı:

“Amacımız kenenin insana hiç tutunmamasını sağlamak. Geliştirdiğimiz doğal formülle kenenin insanı hedef olarak algılamasını engellemeyi amaçlıyoruz. Böylece kene kişiye yaklaşmadan uzaklaşabilecek.”

Piyasada mevcut olan birçok kene kovucu ürünün etkisinin sınırlı olduğunu vurgulayan Budak, ekip olarak geliştirdikleri özel sabitleme teknolojisiyle koruyuculuk süresini artırmayı hedeflediklerini söyledi.

Bitki özlerinin hem ciltte hem de kıyafet üzerinde daha uzun süre kalmasını sağlamak için çalışmalar yürütüldüğünü belirten Budak, insanların doğada daha güvenli vakit geçirebilmeleri için bu ürünün geliştirilmesinin önemli olduğunu kaydetti.

Geliştirilecek ürünle birlikte vatandaşların piknik alanları, tarım arazileri ve açık hava etkinliklerinde kene riskine karşı daha güvenli bir şekilde hareket edebilmeleri amaçlanıyor.

TOGÜ Rektörü Prof. Dr. Fatih Yılmaz, üniversitedeki bilimsel çalışmaların toplum yararına ürünlere dönüştürülmesine büyük önem verdiklerini vurguladı.

Yaz aylarında kene kaynaklı sağlık risklerinin arttığına dikkat çeken Yılmaz, üniversite bünyesinde geliştirilen doğal ürünün gerekli resmi izinlerin tamamlanmasının ardından vatandaşların kullanımına sunulmasının hedeflendiğini belirtti.

Yılmaz, insan sağlığına zarar vermeyen doğal içerikli ürün sayesinde vatandaşların açık alanlarda daha güvenli zaman geçirebileceğini ifade etti.

TOGÜ Kimya Bölümü öğrencileri de laboratuvar çalışmalarına aktif olarak katkıda bulunuyorlar.

Öğrenciler, ürün geliştirme sürecinde akademisyenlerin rehberliğinde formülasyon, analiz ve test aşamalarında görev alıyorlar.

Kimya Bölümü öğrencisi Miray Yılmaz, kene kaynaklı hastalıkların toplum sağlığı açısından önemli bir konu olduğunu belirterek, daha uzun süre etkili, güvenli ve bilimsel temellere dayanan bir ürün geliştirmek için çalıştıklarını ifade etti.

Türkmenistan uyruklu öğrenci Marin Niyazmi ise laboratuvar çalışmalarında yer almaktan gurur duyduğunu belirterek, toplum sağlığına katkı sağlayacak bir projede görev almanın kendisi için önemli bir deneyim olduğunu dile getirdi.

TOGÜ’deki bilim insanları tarafından yürütülen bu proje ile kene riskine karşı doğal, güvenilir ve uzun süre etkili bir koruma yöntemi geliştirilmesi amaçlanıyor.

Ar-Ge çalışmalarının tamamlanmasının ardından gerekli izin süreçlerinin yürütülmesi ve ürünün vatandaşların kullanımına sunulması hedefleniyor.