Fransa’da Tartışmalı ‘Devlet Eliyle Ölüm’ Yasası Onaylandı

Fransa Ulusal Meclisi, tıp ve etik alanında geniş yankılar uyandıran bir yasayı kabul etti. ‘Ölmeye yardım’ uygulamasını düzenleyen bu yasa, Avrupa’nın bireysel özgürlükler ve onurlu ölüm anlayışının geldiği son noktayı gözler önüne seriyor. Bu gelişme, insan yaşamının değeri ve devletin sorumlulukları hakkında ciddi tartışmalara yol açtı.

Tasarı, modern toplumların karşılaştığı en büyük ikilemlerden birini gündeme getiriyor: Yaşatmak için mücadele mi, yoksa acıdan kaçmak için teslim olmak mı?

Tasarı, yalnızca ölüm döşeğindeki hastaları değil, aynı zamanda tedavi edilemeyen ancak yaşamaya devam etme potansiyeli olan bireyleri de kapsıyor. Bu durum, tıp biliminin çaresiz kaldığı kronik hastalıklar için devletin, hastaların yaşam kalitesini artırmak yerine süreci ‘ölüm randevusu’ ile sonlandırma yolunu seçmesine zemin hazırlıyor. Sosyal devletin görevi, her koşulda onurlu bir yaşam sunmakken, yeni düzenleme devletin bir ‘yaşam sonlandırma ortağı’ haline gelmesine neden oluyor.

Bir devletin temel görevi, vatandaşını her koşulda yaşatmak, acısını dindirmek ve ona destek olmaktır. Yaşamı sonlandırmayı yasal bir prosedür haline getirmek, insan hayatının kutsallığına ağır bir darbe indirmektedir.

Fransa’nın bu adımı, bireysel hakların ötesinde toplumsal ve ekonomik riskler de taşımaktadır. Eleştirmenler, sağlık sisteminin üzerindeki yükü hafifletme kolaylığının, tedavi masrafları yüksek olan kronik hastaların sistemde bir ‘yük’ olarak algılanmasına yol açabileceği uyarısında bulunuyor. Ayrıca, hekimlerin ‘zarar vermeme’ ve ‘her ne olursa olsun yaşatma’ etik ilkelerinin yerini devlet onaylı bir ‘yaşam sonlandırıcı’ rolüne bırakma tehlikesi de söz konusudur. Bu durum, Belçika, Hollanda ve Kanada örneklerinde görüldüğü gibi, başlangıçta katı kurallarla sınırlı olan yasaların zamanla genişlemesine neden olabilmektedir. Fransa’nın da benzer bir süreç içine girmesi kaçınılmaz görünmektedir.

Sonuç olarak, Fransa’nın kabul ettiği bu yasa, bireysel otonomi maskesi altında, modern toplumların acı çeken bireylerle başa çıkma konusundaki yetersizliğini ve tahammülsüzlüğünü gözler önüne sermektedir. İnsanlığın binlerce yıllık ‘yaşatma azmi’, acıdan kaçmak için sunulan steril bir vazgeçişe dönüşmektedir. Avrupa, bu yeni düzende yaşamı savunmak yerine ölümü kolaylaştırmayı modernleşme olarak sunmaya devam etmektedir.